Ostre zapalenie oskrzeli

Co to jest ostre zapalenie oskrzeli?

Ostre zapalenie oskrzeli to infekcja, która obejmuje drzewo oskrzelowe dróg oddechowych, zazwyczaj rozpoczyna się nagle i trwa od trzech do dziesięciu dni. Jednak po zakończeniu infekcji kaszel i produkcja śluzu mogą utrzymywać się jeszcze przez kilka tygodni.

Ilustracja przedstawiająca mężczyznę odkrztuszającego śluz, który jest objawem ostrego zapalenia oskrzeli

Przyczyny ostrego zapalenia oskrzeli

Ostre zapalenie oskrzeli zazwyczaj jest spowodowane infekcją spowodowaną przez wirusy atakujące układ oddechowy. Sporadycznie może być spowodowane przez infekcję bakteryjną, chociaż to zdarza się u mniej niż 10% przypadków. Może również być spowodowane wdychaniem czynników drażniących takich jak dym tytoniowy, opary, kurz i zanieczyszczone powietrze.

W jaki sposób ostre zapalenie oskrzeli wpływa na organizm?

Infekcja zazwyczaj rozpoczyna się w nosie lub w gardle i schodzi do drzewa oskrzelowego. Kiedy organizm próbuje walczyć z infekcją, dochodzi do wystąpienie obrzęku oskrzeli, który wywołuje kaszel. Kaszel czasami może być suchy, ale często odkrztuszany jest śluz. Stan zapalny toczący się w drzewie oskrzelowym prowadzi również do zmniejszenia ilości powietrza, które może przejść przez oskrzela. To powoduje wystąpienie świszczącego oddechu, uczucie ucisku w klatce piersiowej i trudności w oddychaniu. Na koniec układ odpornościowy zwalcza infekcję.

Objawy ostrego zapalenia oskrzeli

Najczęściej występujące objawy ostrego zapalenia oskrzeli obejmują:

  • Okrztuszanie śluzu, który może mieć kolor żółty lub zielony. Ostre zapalenie oskrzeli zazwyczaj trwa od trzech do dziesięciu dni. Jednak po zakończeniu infekcji kaszel i produkcja śluzu mogą utrzymywać się jeszcze przez kilka tygodni. 
  • Ból w okolicach żeber spowodowany zbyt długo trwajacym kaszlem. 
  • Świszczący lub gwiżdżący oddech. 
  • Katar i zatkany nos rozpoczynający się kilka dni przed uczuciem ucisku w klatce piersiowej. 
  • Uczucie wyczerpania lub zmęczenia. 
  • Obniżona zdolność do aktywności.

Stopień ciężkości ostrego zapalenia oskrzeli

Ostre zapalenie oskrzeli jest stanem przejściowym i zazwyczaj nie powoduje żadnych stałych trudności w oddychaniu. Jednak u osób z osłabioną odpornością lub z innymi poważnymi problemami zdrowotnymi możliwe jest wystąpienie ciężkich stanów klinicznych, takich jak zapalenie płuc lub niewydolność układu oddechowego. Osoby należące do grupy podwyższonego ryzyka wystąpienia poważnych problemów w wyniku ostrego zapalenia oskrzeli obejmują:

  • Osoby w podeszłym wieku.
  • Małe dzieci.
  • Osoby z innymi poważnymi problemami zdrowotnymi, do których należy nowotwór lub cukrzyca.
  • Osoby, które nie zostały zaszczepione na grypę oraz na drobnoustroje powodujące zapalenie płuc i krztusiec.

Czynniki ryzyka wystąpienia ostrego zapalenia oskrzeli

Czynniki ryzyka wystąpienia ostrego zapalenia oskrzeli obejmują:

  • Bliski kontakt z osobą z przeziębieniem lub ostrym zapaleniem oskrzeli. 
  • Brak szczepień odpowiednich dla wieku.
  • Ekspozycja na dym tytoniowy, opary, kurz i zanieczyszczone powietrze.

Profilaktyka

Następujące czynności mogą pomóc obniżyć ryzyko wystąpienia ostrego zapalenia oskrzeli:

  • Regularne mycie rąk w celu zredukowania ekspozycji na wirusy i bakterie. 
  • Coroczne szczepienie przeciwko grypie. 
  • Skonsultowanie z lekarzem, czy wykonywać szczepienie przeciwko drobnoustrojom wywołującym zapalenie płuc, szczególnie w wieku 60 lat lub powyżej. 
  • Rzucenie palenia tytoniu. 
  • Noszenie maski obejmującej usta i nos w czasie używania czynników drażniących takich jak farba, substancja do usuwania powłok lakierniczych lub lakier.

Kiedy udać się do lekarza?
Do lekarza należy udać się w momencie wystąpienia podejrzenia ostrego zapalenie oskrzeli u siebie lub u dziecka lub w przypadku utrzymywania się objawów.